دوشنبه، ۲۵ تیر ۱۴۰۳ آخرین‌ها پرونده‌ها
وب‌سایت روزنامه ایرانوب‌سایت روزنامه ایران
صفحه نخست اقتصاد فرهنگ سیاست جامعه ورزش بین‌الملل استان‌ها چندرسانه‌ای تصاویر یادداشت‌ها mdi-magnify mdi-brightness-{{ $vuetify.theme.current.dark ? '4' : '7' }}
صفحه اصلی mdi-chevron-left اقتصاد mdi-chevron-left شوک‌های سیاسی قادر به برهم زدن ثبات بازار ارز نیستند بازگشت

یونس سلمانی، کارشناس اقتصادی، مطرح کرد:

شوک‌های سیاسی قادر به برهم زدن ثبات بازار ارز نیستند

دانلود

روزنامه ایران: روند بازار ارز در چند ماه اخیر با وجود تمام فشارهای تحریم اقتصادی و بین‌المللی، با ثبات نسبی همراه بوده است. هر چند در بازه‌های زمانی، نرخ ارز تحت‌تأثیر عوامل غیراقتصادی و هیجانی افزایش اندکی داشته، اما پس از چند روز دوباره به روند باثبات بازگشته است. در این میان سفته‌بازان ارزی با سوار شدن بر موج اخبار منفی تلاش می‌کنند چشم‌انداز جهش ارزی در ماه‌های آتی را به افکار عمومی و فعالان اقتصادی القا کنند؛ اقدامی که در گذشته نیز به دفعات تکرار شده بود، اما هر بار با شکست مواجه شد، چراکه بانک مرکزی در مقام بازارساز، رفتار بازار ارز و فعالیت‌های سوداگرانه را رصد و با اختیارات و اقتدار قانونی، بازار ارز را مدیریت و کنترل کرده است.
در این‌باره یونس سلمانی، معاون سابق هماهنگی و محیط کسب‌و‌کار وزارت صنعت، معدن و تجارت در گفت‌و‌گویی معتقد است: تعامل بانک مرکزی و وزارت صمت در زمینه تقویت منابع ارزی و تأمین نیاز ارزی متقاضیان باعث شده بازار ارز روند باثباتی را تجربه کند و تا پایان سال و حتی سال آینده جهش ارزی نخواهیم داشت. این در شرایطی است که با رویکرد بانک مرکزی مبنی بر راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلای ایران، کمک خواهد شد مرجعیت نرخ از بازار غیررسمی به بازار رسمی منتقل شود و شاهد محدودتر شدن بازار غیررسمی باشیم. در ادامه مشروح گفت‌و‌گو با یونس سلمانی را می‌خوانید.

با گذشت حدود 3 فصل از سال روند کلی بازار ارز از یک ثبات نسبی برخوردار بوده است و در مجموع شاهد مؤثر واقع شدن مدیریت بانک مرکزی در بازار ارز کشور هستیم و تحلیل‌ها حاکی از تداوم روند آرامش بازار است. نظر شما در این‌باره چیست و چه راهکارهایی برای حفظ آرامش بازار ارز پیشنهاد می‌کنید؟
باید توجه داشت که ثبات ارزی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر در اقتصاد کشورمان است. یعنی اگر قرار است هر دیدگاه و سیاست اقتصادی با موفقیت همراه شود، باید بحث ثبات در حوزه ارز را فراهم کند. حال با توجه ‌به این رویکرد، اگر ثبات روی یک نرخ ارز مشخصی شکل بگیرد، برای حرکت و گام نخست اقدام خوبی است. اینکه با استفاده از عوامل در اختیار بانک مرکزی اجازه نوسان قابل‌ توجه به نرخ ارز ندهیم، رویکرد مطلوب، مثبت و پسندیده‌ای برای کل اقتصاد تلقی می‌شود، چراکه پاشنه‌آشیل اقتصاد ایران و دلیل کل عدم توازن‌ها، بی‌ثباتی‌ها و نااطمینانی‌ها در اقتصاد، نوسان شدید نرخ ارز است. اما با ثبات ارزی می‌توان اصلاحات خوبی را در عرصه اقتصاد انجام داد تا بتوان عوامل بنیادی که می‌تواند حوزه ارز را ثبات بدهد، رقم زد. مثلاً در بحث ثبات حوزه ارز باید توجه داشت که رویکرد کوتاه‌مدتی از سوی بانک مرکزی در نظر گرفته شده است، کما اینکه مسئولان بانک مرکزی نیز به آن اشاره داشته‌اند، ولی برای اینکه بعد از مدتی از تمرکز بر نرخ مشخصی دست برداشته شود، باید توجه داشت بنیان‌های بازار کمک کند حداقل ارز در بازه‌ای نوسان داشته باشد که خیلی بی‌ثباتی به همراه نیاورد. لازمه این مسأله هم این است که بنیان‌های جریان‌های ارزی را تقویت کنیم و راهکار آن نیز افزایش آورده‌های ارزی کشور است. یعنی خالص جریان ارز کشور افزایش پیدا کند و در دسترس همه باشد. این موضوع نیز به کار دستگاه‌هایی که مکمل مأموریت‌های ارزی بانک مرکزی هستند گره می‌خورد، مثل وزارت صمت که متولی توسعه صادرات است.
لذا معتقدم تا انتهای سال با توجه ‌به رویکرد مثبت بانک مرکزی و وزارت صمت (مدیریت ثبت سفارش‌ها، مصارف و منابع ارزی)، شاهد ثبات نرخ ارز در بازار باشیم. با تداوم همکاری و هم‌افزایی بانک مرکزی و وزارت صمت، این ثبات ارزی را نه ‌تنها تا پایان سال خواهیم داشت، بلکه در سال آینده نیز امکان تداوم آن وجود دارد. در مجموع معتقدم در کوتاه‌مدت چاره‌ای جز راهکار و رویکرد کنونی بانک مرکزی نداریم.
البته ممکن است تحت‌تأثیر شوک‌های سیاسی مثل جنگ اخیر غزه برخی نوسانات ارزی در بازار آزاد داشته باشیم، ولی به واسطه اینکه دست بانک مرکزی و وزارت صمت از منظر ارزآوری و منابع در دسترس پر است، شوک‌های سیاسی قادر نخواهند بود ثبات ارزی بازار را متأثر کنند. هر چند که نوسانات کوچک قابل ‌پیش‌بینی است، اما به نظر می‌رسد تا پایان سال خبری از نوسانات ارزی که منجر به بی‌ثباتی معنادار شود وجود نخواهد داشت.

از جمله اقدامات مؤثر بانک مرکزی در ماه‌های گذشته در بازار ارز، حذف ارز 4200 تومانی و تخصیص ارز کالاهای اساسی با نرخ 28500 تومان بود. این تصمیم را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
در بحث حذف ارز ترجیحی، موضوع بر سر فشار به پایه پولی بود، به گونه‌ای که رشد پایه پولی متأثر از مابه‌التفاوت نرخ ارز 4200 تومانی و بازار آزاد بود که این چالش خودش را در متغیرهای پولی نشان داد و در نهایت به افزایش تورم در سطح جامعه منجر شد، ولی با ارز 28500 تومانی مشکل فشار به پایه پولی را نداریم. در کل با ارز 28500 تومانی و بر اساس مکانیزمی که در بانک مرکزی طراحی شد، شاهد هستیم که برخلاف گذشته، یک گام رو به جلو برداشته شده است. یعنی پایه پولی از ارز 28500 تومان متأثر نمی‌شود، ولی در ارز 4200 تومانی بشدت از این ناحیه مشکلات پایه پولی و تورم به وجود آمد.

بانک مرکزی اقدام به راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلا کرده است. این مرکز به مرور به فرماندهی ارزی کشور تبدیل خواهد شد. تا چه میزان کمرنگ ‌شدن بازارهای غیررسمی در پی فعال‌سازی این مرکز در ثبات بازار ارز تأثیرگذار بوده است؟
در حوزه ارز یک مسأله اساسی وجود دارد که بازارهای غیررسمی در تعیین نرخ ارز مرجعیت دارند و دلیلش هم این است که عمده بازیگران نفع خود را در این می‌بینند که نرخ بازار غیررسمی را مبنای قراردادها قرار دهند، ولی نفع شخصی است و لزوماً نفع کلان اقتصاد، جامعه و حاکمیت در این نیست. بنابراین با رویکرد بانک مرکزی مبنی بر راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلای ایران، کمک خواهد شد مرجعیت از بازار غیررسمی به بازار رسمی منتقل شود. اگر مرجعیت قیمت ارز را از بازار غیررسمی بگیریم، با وجود شکل‌گیری قیمت در بازار غیررسمی، اما آثار آن در سایر بخش‌های اقتصادی منعکس نمی‌شود و تأثیری از این مسأله بر فضای اقتصادی شاهد نخواهیم بود. شرط کافی برای پایان‌بخشی به سیگنال‌دهی بازار غیررسمی این است که نیازهای مشروع تقاضاکنندگان ارز همچون ارز سفر را در مرکز مبادله ارز و طلای ایران پاسخ دهیم تا این تقاضا به بازار غیررسمی وارد نشود. از سوی دیگر باید به تقاضای طلا در این مرکز هم توجه ویژه‌ای شود و همچنین باید راه‌اندازی مشتقات ارزی در این مرکز اجرایی شود. معتقدم اگر بانک مرکزی موفق شود مرکز ارز و طلا را توسعه دهد و حاکمیت (بانک مرکزی و دستگاه متولی تولید و سیاستگذاری تجاری کشور) نیز به این توسعه‌بخشی مرکز مبادله توجه و کمک کند، به نظر می‌رسد می‌توانیم خروجی قیمت ارز در این بازار را به ‌عنوان مرجع قیمتی در حوزه ارز کشور در نظر بگیریم، بنابراین اگر این اتفاق بیفتد، عملاً بازار غیررسمی کارکرد خود را در سیگنال‌دهی به سایر بخش‌ها از دست خواهد داد و اثرگذاری نخواهد داشت. با این رویکرد خطر و ریسکی نخواهیم داشت و تا به امروز نیز بانک مرکزی موفق عمل کرده است، اما برای پایدار شدن اهداف بانک مرکزی ضرورت دارد مرکز مبادله روز به‌ روز توسعه و عمق پیدا کند.
با اقدامات بانک مرکزی همچون الزام به داشتن حساب ارزی در بانک‌های عامل، چند ماهی است خبری از صف‌های خرید ارز مقابل صرافی‌ها نیست و سوداگری از بازار ارز خارج شده است. این دستاورد را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
در گذشته بسیاری از مردم نگرانی‌هایی در خصوص حفظ ارزش پول و تأمین نیازهای ارزی شخصی و خدماتی همچون مسافرت داشتند، ولی سیاست‌های جدید بانک مرکزی در خصوص تأمین نیازهای ارزی مردم و اصلاح رویه‌ها و سازکارهای گذشته منجر به این شد که دیگر مردم نگرانی از بابت تأمین ارز نداشته باشند و تقاضای سفته‌بازی ارز هم با اصلاح فرایندهایی همچون حساب ارزی حذف شد و خبری از صف‌های خرید مقابل صرافی‌ها نیست. از سوی دیگر ثبات نرخ ارز هم به برچیده‌ شدن صفوف خرید ارز کمک کرد، چراکه وقتی بازار ارز یک‌طرفه و دائماً در حال افزایش است، مردم برای خرید ارز هجوم می‌آورند، ولی با ثبات ارزی شکل گرفته در ماه‌های اخیر، این مسأله رخ نداده و خبری از تقاضای سفته‌بازی نیست.
آزادسازی منابع ارزی ایران در خارج از کشور و تقویت ذخایر ارزی در کنار ارسال سیگنال مثبت به بخش تجارت خارجی نیز به‌عنوان یک عامل مهم در ثبات بازار ارز مطرح است. در این زمینه چه دیدگاهی دارید؟
برای پاسخ به این سؤال ابتدا باید به دو فاکتور مهم توجه داشت؛ اول، ورودی جریان ارز که عمدتاً از محل صادرات است و دوم نیز مدیریت منابع ارزی. هر چقدر منابع ارزی در دسترس باشد، دست سیاست‌‌گذار ارزی برای تأمین ارز باز است و این تأمین می‌تواند با سرعت بیشتری انجام شود و در نتیجه هر چقدر سرعت بیشتر باشد و دوره زمانی تأمین ارز کوتاه‌مدت شود، مسلماً این سیگنال را به فعال اقتصادی منعکس می‌کند که کشور از نظر منابع ارزی هیچ مشکلی ندارد و تقاضا بموقع تأمین خواهد شد. حال در خصوص آزادسازی منابع ارزی بلوکه شده ایران در برخی کشورها باید در نظر داشت که با این اقدام منابع ارزی در اختیار بانک مرکزی قرار گرفته و در چهارچوب مصارفی که بانک مرکزی تعریف کرده است مصرف خواهد شد و عملاً این اطمینان را به فعالان اقتصادی می‌دهد که بانک مرکزی از نظر تأمین ارز هیچ مشکلی ندارد و در نتیجه به آرامش و ثبات بازار ارز کمک مؤثری داشته است.

انتهای پیام/

mdi-tag بازار ارز mdi-tag ارز
پرونده

بازار ارز و طلا

بررسی بازار ارز و طلا و اخبار پیرامون آن ها

mdi-card-text-outline ۳۴۱ mdi-play-box ۲۱ mdi-camera ۳
mdi-content-copymdi-share-variantاشتراک‌گذاریmdi-printerپرینت خبر
mdi-transit-connection-horizontal بیشتر بخوانید

وقتی دولت اجازه نوسان به بازار ارز نداد

mdi-calendar ۲۴ مهر - ۱۲:۲۵

آرامش به بازار ارز بازگشت

mdi-calendar ۲۲ مهر - ۱۱:۵۹

جو روانی بازار ارز را به هم ریخت

mdi-calendar ۱۷ مهر - ۱۴:۳۰

ادامه آشفتگی در بازار ارز ژاپن/ مقامات هشدار دادند

mdi-calendar ۰۴ مهر - ۱۴:۰۰
mdi-comment-outline دیدگاه‌ها {{ submitCommentForm ? 'انصراف' : 'ارسال دیدگاه' }}
۰منتشر شده
۰در انتظار تأیید
۰غیر قابل انتشار
دانلود
mdi-information-outline اطلاعات خبر
mdi-barcode کد خبر
33340
mdi-shape سرویس
اقتصاد
mdi-folder-outline پرونده
بازار ارز و طلا
mdi-calendar تاریخ انتشار
۰۲:۳۰:۰۰ - ۱۴۰۲/۰۸/۲۹
mdi-comment تعداد دیدگاه
۰
mdi-new-box تازه‌های اقتصاد آرشیو

قیمت سکه وارد کانال ۳۸ میلیون تومان شد

متقی نیا سرپرست بانک کشاورزی شد

کاهش ۱٫۱ درصدی نرخ بیکاری نسبت به سال گذشته

برگزاری نمایشگاه ایران اکسپو با حضور ۳ هزار تاجر خارجی

تشکیل ستاد مدیریت سیلاب در وزارت نیرو

توسعه میادین نفتی و ثروت‌آفرینی سالانه ۱۵ میلیارد دلار

قیمت گوشت در بهار ۱۴۰۳ بهبور می‌یابد

هجوم سیلاب به غرب ایران پیش‌بینی می‌شود

شاخص بورس ۱۲۰۰۰ واحد رشد کرد

نرخ حق‌الوکاله بانک پارسیان در سال ۱۴۰۳ اعلام شد

کاهش درآمد نفتی روسیه

بازرس کل از شرکت توزیع برق تهران بزرگ سرزده بازدید کرد

قاچاق پوشاک زیرپوست شهر به حیات خود ادامه می‌دهد

مشکل حقوق پایان سال معلمان با مجوز سران قوا حل می‌شود

ثبات قیمت دلار در معاملات مرکز مبادله

قیمت بیت‌کوین سقوط کرد

جزئیات حراج امروز سکه طلا در مرکز مبادله اعلام شد

بارش گسترده باران و برف در ۱۴ استان کشور

رشد شاخص توسعه انسانی پس از ۴ سال

راه‌اندازی دو خط جدید دریایی به عراق و کویت در نوروز

حرکت رو به رشد اقتصاد نفتی و غیرنفتی در ۹ ماه

نرخ جدید حق بیمه شخص ثالث برای سال ۱۴۰۳ مشخص شد

۴۷۷٫۳ میلیون دلار حواله ارزی در سامانه نیما عرضه شد

معامله ۱۵۰ کیلو شمش طلا در مرکز مبادله ایران

۱۳ میلیارد دلار قرارداد نفتی امضا می‌شود

{{ snackbarText }}
mdi-magnify جست‌وجو
جست‌وجو